Podstawowe słowa i zwroty po włosku na start — rozmówki w kontekście (A1)
Najważniejsze włoskie słowa i gotowe zdania na poziom A1: powitania, kawiarnia, restauracja i podróż z wymową oraz interaktywną czytanką po włosku.
5 konstrukcji, dzięki którym od razu dogadasz się we Włoszech
- Ciao! używamy wyłącznie wobec znajomych i rówieśników. W sklepie, hotelu i restauracji mówimy Buongiorno (do ok. 16:00–17:00), a po południu i wieczorem Buonasera.
- Zamiast „chcę” (voglio — brzmi zbyt ostro), podczas zamawiania zawsze używaj grzecznego Vorrei... [wor-rej] („Chciałbym / Poproszę...”), np. Vorrei un caffè, per favore.
- Konstrukcja C’è (jest / znajduje się) i Ci sono (są / znajdują się) pozwala zapytać o wszystko: Dove c’è un bancomat? (Gdzie jest bankomat?), C’è un tavolo libero? (Czy jest wolny stolik?).
- Włoski czasownik avere (mieć) służy do opisywania stanów, które po polsku wyrażamy przymiotnikiem: Ho fame (Jestem głodny — dosł. mam głód), Ho sete (Chce mi się pić), Ho caldo / freddo (Jest mi gorąco / zimno).
1. Powitania, pożegnania i słowa grzecznościowe
Włosi ogromną wagę przykładają do krótkiego przywitania przy wejściu do lokalu lub sklepu.
| Po włosku | Wymowa | Znaczenie | Kiedy używać? |
|---|---|---|---|
| Buongiorno / Buonasera | [buondżorno / buonasera] | Dzień dobry / Dobry wieczór | Buonasera mówimy już od późnego popołudnia! |
| Ciao! / Arrivederci! | [czao / arriwederczi] | Cześć! / Do widzenia! | Arrivederci jest uniwersalne i uprzejme |
| Per favore / Per piacere | [per fawore / per pjaczere] | Proszę (prosząc o coś) | Un acqua, per favore |
| Grazie mille! — Prego! | [gracje mille — prego] | Dziękuję bardzo! — Proszę bardzo! | Prego oznacza też „proszę wejść / słucham” |
| Scusi! / Permesso! | [skuzi / permesso] | Przepraszam (zaczepiając) / Przepraszam (przechodząc) | Permesso mówimy przeciskając się w tłumie |
| Non parlo bene italiano | [non parlo bene italjano] | Nie mówię dobrze po włosku | Parla inglese? (Czy mówi Pan/Pani po angielsku?) |
2. W kawiarni, restauracji i na mieście
Gotowe zdania, które przydadzą Ci się od lotniska aż po wieczorną kolację.
| Po włosku | Wymowa | Tłumaczenie | Wskazówka |
|---|---|---|---|
| Vorrei un tavolo per due | [worrej un tawolo per due] | Poproszę stolik dla dwóch osób | Vorrei = chciał(a)bym |
| Prendo una pizza margherita | [prendo una picca margerita] | Wezmę (zamawiam) pizzę margheritę | Prendo = biorę |
| Acqua naturale o frizzante? | [akkua naturale o fridzzante] | Woda niegazowana czy gazowana? | Najczęstsze pytanie kelnera! |
| Il conto, per favore | [il konto per fawore] | Poproszę rachunek | Posso pagare con la carta? (Czy mogę zapłacić kartą?) |
| Dov'è la stazione / il bagno? | [dowe la stacjone / il bańjo] | Gdzie jest dworzec / łazienka? | Dov'è = dove + è |
3. Niezbędne wyrażenia z czasownikiem AVERE (mieć)
Uważaj na dosłowne tłumaczenie z polskiego! W poniższych zwrotach po włosku nigdy nie używamy „essere” (być), lecz „avere” (mieć): io ho, tu hai, lui/lei ha.
- Ho fame / Ho sete: Jestem głodny / Chce mi się pić (dosł. „mam głód / mam pragnienie”).
- Ho caldo / Ho freddo: Jest mi gorąco / Jest mi zimno.
- Ho fretta / Ho sonno: Śpieszę się (mam pośpiech) / Chce mi się spać (mam sen).
- Hai ragione / Ho bisogno di...: Masz rację / Potrzebuję... (np. Ho bisogno di aiuto — Potrzebuję pomocy).
Przykładowa czytanka (A1): Una sera a Venezia (Wieczór w Wenecji)
«Buonasera! C’è un tavolo libero per due persone?» chiede Paweł. «Certo, prego, da questa parte!» risponde il cameriere. Paweł ha molta fame e dice: «Io vorrei gli spaghetti al pomodoro e un bicchiere di acqua naturale, per favore». La cena è buonissima!
Tłumaczenie: „Dobry wieczór! Czy jest wolny stolik dla dwóch osób?” pyta Paweł. „Oczywiście, proszę, tędy!” odpowiada kelner. Paweł jest bardzo głodny i mówi: „Ja chciałbym spaghetti z pomidorami i szklankę wody niegazowanej, proszę”. Kolacja jest przepyszna!
Ćwicz ten temat w pełnej interaktywnej czytance na Czytando.pl →
Najczęstsze pytania (FAQ)
Jak zwracać się po włosku per „Pan / Pani”?
W języku włoskim formą grzecznościową dla jednej osoby (zarówno mężczyzny, jak i kobiety!) jest zaimek „Lei” (dosł. „Ona”) z czasownikiem w 3. osobie liczby pojedynczej: „Di dov’è Lei?” (Skąd Pan/Pani jest?), „Parla italiano?” (Czy mówi Pan/Pani po włosku?).
Co oznacza opłata „coperto” na włoskim rachunku w restauracji?
„Il coperto” (zwykle 1,50–3 euro za osobę) to tradycyjna włoska opłata za nakrycie stołu, pieczywo i obsługę. Jest całkowicie normalna i doliczana automatycznie w większości restauracji, w których siadasz przy stoliku z obsługą kelnerską.