Liczby po francusku od 1 do 100 — tabela z wymową (w tym 70, 80 i 90!)
Liczebniki po francusku od 1 do 100 z wymową i audio. Zrozum raz na zawsze, jak tworzyć francuskie 70 (soixante-dix), 80 (quatre-vingts) i 90.
Jak działają liczby po francusku (i o co chodzi z 70, 80, 90)?
- Od 1 do 69 francuskie liczby działają zupełnie normalnie: dziesiątka + jedność (np. 22 = vingt-deux, 35 = trente-cinq). Jedynie przy jedynce (21, 31, 41, 51, 61) dodajemy spójnik „et”: vingt et un (21).
- Liczba 70 to dosłownie „sześćdziesiąt-dziesięć” (soixante-dix = 60 + 10), a kolejne liczby od 71 do 79 dodają nastki do sześćdziesiątki: 71 = soixante et onze (60+11), 72 = soixante-douze (60+12), 75 = soixante-quinze (60+15)!
- Liczba 80 to dosłownie „cztery dwudziestki” (quatre-vingts = 4 × 20), a od 81 do 89 dodajemy jedności: 81 = quatre-vingt-un (4×20 + 1).
- Liczba 90 to „cztery dwudziestki i dziesięć” (quatre-vingt-dix = 80 + 10), a od 91 do 99 dodajemy nastki do osiemdziesiątki: 91 = quatre-vingt-onze (80+11), 95 = quatre-vingt-quinze (80+15).
1. Liczby po francusku od 0 do 20
Zwróć szczególną uwagę na liczby 5 (cinq), 6 (six), 8 (huit) i 10 (dix): gdy stoją same lub przed samogłoską, wymawiamy ich końcową spółgłoskę ([sęk], [sis], [üit], [dis]), ale przed słowem zaczynającym się od spółgłoski końcówka cichnie (np. cinq minutes [sę minüt], six cafés [si kafe]).
| Liczba | Po francusku | Wymowa | Przykład / wskazówka |
|---|---|---|---|
| zéro / un / une | [zero / ę / ün] | 0 / 1 (męski) / 1 (żeński) | un café, une baguette |
| deux / trois | [dö / trła] | 2 / 3 | końcowe -x i -s są nieme |
| quatre / cinq | [katr / sęk] | 4 / 5 | cinq euros [sęk öro] |
| six / sept | [sis / set] | 6 / 7 | w „sept” P jest nieme, ale T słychać: [set]! |
| huit / neuf / dix | [üit / nöf / dis] | 8 / 9 / 10 | dix heures [diz-ör] (dziesiąta godzina) |
| onze / douze / treize | [ąz / duz / trez] | 11 / 12 / 13 | douze = tuzin |
| quatorze / quinze / seize | [katorz / kęz / sez] | 14 / 15 / 16 | końcówka -ze [z] |
| dix-sept / dix-huit / dix-neuf | [dis-set / diz-üit / diz-nöf] | 17 / 18 / 19 | dosłownie 10+7, 10+8, 10+9 |
| vingt | [wę] | 20 — dwadzieścia | w samym 20 końcowe -gt jest nieme, ale w 21–29 słychać T: vingt-deux [węt-dö]! |
2. Dziesiątki 20–100 oraz słynna francuska matematyka (70, 80, 90)
Francuski system od 70 do 99 to ślad dawnego systemu dwudziestkowego. Zobacz w tabeli, jak logicznie się układa.
| Liczba | Po francusku | Wymowa | Jak tworzymy kolejne liczby? |
|---|---|---|---|
| vingt / trente | [wę / trãt] | 20 / 30 | 21 = vingt et un [węt-e-ę], 32 = trente-deux |
| quarante / cinquante | [karãt / sękãt] | 40 / 50 | 45 = quarante-cinq, 50 = cinquante |
| soixante (60) | [słasãt] | 60 (X czytamy jak S!) | 61 = soixante et un, 69 = soixante-neuf |
| soixante-dix (70 = 60+10) | [słasãt-dis] | 70 (+ nastki 11–19) | 71 = soixante et onze, 72 = soixante-douze, 75 = soixante-quinze |
| quatre-vingts (80 = 4×20) | [katry-wę] | 80 (+ jedności 1–9) | 81 = quatre-vingt-un (bez „et”!), 85 = quatre-vingt-cinq |
| quatre-vingt-dix (90 = 4×20+10) | [katry-wę-dis] | 90 (+ nastki 11–19) | 91 = quatre-vingt-onze, 95 = quatre-vingt-quinze, 99 = quatre-vingt-dix-neuf |
| cent / mille | [sã / mil] | 100 / 1000 | deux cents (200) [dö sã] |
Przykładowa czytanka (A1): À la boulangerie (W piekarni)
Il est huit heures et quinze minutes. J'entre dans la boulangerie et je demande deux baguettes et quatre croissants. «Ça fait six euros et soixante-dix centimes, monsieur» dit la vendeuse. Je donne un billet de vingt euros et je reçois la monnaie.
Tłumaczenie: Jest ósma godzina i piętnaście minut. Wchodzę do piekarni i proszę o dwie bagietki oraz cztery croissanty. „To wynosi sześć euro i siedemdziesiąt centów, proszę pana” mówi sprzedawczyni. Daję banknot dwudziestoeurowy i otrzymuję resztę.
Ćwicz ten temat w pełnej interaktywnej czytance na Czytando.pl →
Najczęstsze pytania (FAQ)
Czy w Belgii i Szwajcarii też mówi się „soixante-dix” i „quatre-vingt-dix”?
W Belgii oraz we francuskojęzycznej Szwajcarii używa się znacznie prostszych słów: 70 to „septante” [septãt], a 90 to „nonante” [nonãt] (w części Szwajcarii 80 to „huitante”). We Francji jednak powszechnie obowiązuje „soixante-dix”, „quatre-vingts” i „quatre-vingt-dix”.
Jak zapytać o godzinę i cenę po francusku?
O godzinę pytamy: „Quelle heure est-il?” [kel ör et-il], a odpowiadamy „Il est trois heures” (Jest trzecia). O cenę pytamy: „Ça coûte combien?” lub „C’est combien?” [se kąbję] (Ile to kosztuje?).